Yıl: 2023  Cilt: 58  Sayı: 4  Sayfa: 3540-3557

doi: 10.15659/3.sektor-sosyal-ekonomi.23.12.2266


TÜRKİYE’NİN ŞANGHAY İŞBİRLİĞİ ÖRGÜTÜ ÜLKELERİNE İHRACAT POTANSİYELİNİN ANALİZİ: PANEL ÇEKİM MODELİ ANALİZİ

AYBERK ŞEKER, NİZAMETTİN ÖZTÜRKÇÜ

Küreselleşme ile birlikte ülkelerin sınırlarını serbest ticarete açması artan rekabet koşullarını da beraberinde getirmiştir. Ülkeler için ticaret potansiyellerini arttırmak en önemli konu olmuştur. Bu amaçla uluslararası ve bölgesel ticari örgütler kurulmuş, böylelikle uluslararası ticaretin kolaylaştırılması ve geliştirilmesi hedeflenmiştir. Türkiye de sahip olduğu stratejik konumu sebebiyle uluslararası ticaret hacmini geliştirebileceği önemli fırsatlara sahiptir. Bu bağlamda çalışmanın amacı, Türkiye’nin Şanghay İşbirliği Örgütü üye ülkelerine ihracat potansiyeli analiz edilerek potansiyel ihracat pazarı niteliğinde olan Şanghay İşbirliği Örgütü ülkelerinin tespit edilmesi olarak belirlenmiştir. İran haricinde verilerine ulaşılabilen Çin, Rusya, Hindistan, Kırgızistan, Tacikistan, Kazakistan, Özbekistan ve Pakistan’ın 2000-2020 yılları arasındaki yıllık verileri analize dâhil edilmiştir. Çalışma sonucunda Türkiye’nin örgüte üye ülkelerden Tacikistan, Kırgızistan, Özbekistan, Pakistan ve Hindistan’a ihracat potansiyelinin üzerinde fiili ihracat yaptığı gözlemlenmiş; Rusya’ya ise ihracat potansiyeline yakın bir seviye fiili ihracat gerçekleştirdiği görülmüştür. Bununla birlikte Çin ve Kazakistan’a gerçekleştirilen fiili ihracatın ihracat potansiyelinin altında olduğu ve Şanghay İşbirliği Örgütü üye ülkeleri içerisinde bu iki ülkenin önemli hedef ihracat pazarları olduğu tespit edilmiştir.

Anahtar Kelimeler (Keywords): İhracat Potansiyeli, Türkiye, Şanghay İşbirliği Örgütü, Panel Veri Analizi, Çekim Modeli

EXPORT POTENTİAL ANALYSİS OF TURKEY TO SHANGHAİ COOPERATİON ORGANİZATİON COUNTRİES: PANEL GRAVİTY MODEL ANALYSİS

Countries' opening their borders to free trade has brought with it increased competition conditions with globalization. The increase in the trade potential has been the most important issue for countries. For this purpose, international and regional trade organizations have been established, thus it has aimed facilitating and developing international trade. Due to its strategic position in Turkey, it has important opportunities to improve its international trade volume. In this context, the paper aims to determine the countries of the Shanghai Cooperation Organization, which are potential export markets by analyzing Turkey's export potential to Shanghai Cooperation Organization member countries. Apart from Iran whose data can not be accessed, the annual data of China, Russia, India, Kyrgyzstan, Tajikistan, Kazakhstan, Uzbekistan and Pakistan are included in the analysis between the years 2000-2020. As a result of the paper, it is observed that actual exports of Turkey are more than its export potential to Tajikistan, Kyrgyzstan, Uzbekistan, Pakistan and India, while it is determined that actual exports to Russia are at a level close to its export potential. In addition, it has been determined that the actual exports to China and Kazakhstan are below the export potential and these two countries are important target export markets among the Shanghai Cooperation Organization member countries.

Anahtar Kelimeler (Keywords): Potential Export, Türkiye, Shangai Cooperation Organization (SCO), Panel Data Analysis, Gravity Model

Tam Metin 154

TÜRKÇE    ENGLISH

MAKALE ARAMA
Arama Alanı:
Arama Terimi:

Copyright © MakaleSistemi.Com altyapısı kullanılmaktadır.